Smanjivanje rizika od prirodnih katastrofa

Poplave koje su zahvatile Srbiju u maju 2014. godine pokazale su koliko je društvo ranjivo i bespomoćno kada priroda odluči da ispolji svoju silu i jačinu. Prirodne katastrofe koje su se svake godine dešavale, ne samo u Srbiji već u regionu i svetu, upozoravaju na neophodnost bolje organizacije svih zainteresovanih strana u budućnosti. Takođe, one su i podsetnik da je neophodno da se promeni svest i stav ljudi prema životnoj sredini i prirodnim katastrofama. Dobro pripremljeno stanovništvo u velikoj meri pomaže državnim institucijama u situacijama nastupanja prirodne katastrofe, što nesumnjivo dovodi do smanjenog rizika od posledica.

U trenutku nastanka krizne situacije, Caritas Srbije je prvenstveno pružao humanitarnu pomoć nastradalom stanovništvu u poplavljenim područjima i oblastima koje su bile pogođene klizištima. Tokom rada sa stanovništvom na terenu, iz razgovora, pokazao se veoma nizak nivo znanja, što je predstavljao inicijalni znak da je potrebno osmisliti način kako da se podigne svest o prirodnim katastrofama, zaštiti životne sredine, sa akcentom na fazu pripreme i prevencije. Vođen tom idejom i ciljem, Caritas Srbije je 2015. godine otpočeo sa realizacijom programa Smanjivanje rizika od prirodnih katastrofa. Strateški partneri na projektu su Kancelarija za javna ulaganja, Ministarstvo unutrašnjih poslova Republike Srbije – Sektor za vanredne situacije, Ministarstvo prosvete, nauke i tehnološkog razvoja, kao i lokalne samouprave. Podrška za realizaciju ovog programa stigla je od organizacija članica Caritasove mreže, prvenstveno Caritasa Austrije, Caritasa Nemačke i Caritasa Slovačke.

Najugroženija kategorija društva prilikom razvoja prirodne katastrofe jesu deca do 10 godina starosti, zbog čega je velika pažnja posvećena njihovoj edukaciji i pripremi. Jedan od načina edukacije je kroz igru, što je navodilo na osmišljavanje zanimljivih materijala za decu putem kojih će naučiti neophodan minimum o prirodnim katastrofama i zaštiti životne sredine. Edukativni set za decu čine posteri koji se distribuiraju u osnovnim školama, bojanke i slikovnice za svako dete, video spotovi o ponašanju u slučaju katastrofa. U materijalima za decu se obrađuju požari, poplave, zemljotresi i oluje, kao najučestalije nepogode na teritoriji Srbije i regiona. Osim navedenog osmišljena je i edukativna igra Ne rizikuj čoveče. Pomerajući pijuna po tabli deca, a i odrasli, uče o prirodnim katastrofama. Za razliku od ostalog edukativnog materijala društvena edukativna igra se može naći u prodaji i kupovinom iste omogućava se doštampavanje materijala za decu.

Da bi ciklus menjanja svesti bio zakružen i kompletan, u sve aktivnosti je bilo potrebno uključiti i predstavnike institucija lokalnih samouprava. Kroz okrugle stolove organizovane u gradovima i opštinama u Srbiji ostvarena je saradnja i realizovan niz konkretnih aktivnosti. Pored pripreme stanovništva za buduće katastrofe, potrebno je i pripremiti teritoriju po međunarodnom standardu Building Back Better. Da bi rekonstrukcija i sanacija terena bila dugoročnija realizaciju konkretnih aktivnosti pomogli su i meštani naselja/zajednica gde se rekonstrukcija izvodila. Bez obzira da li je pravljen vetrozaštitni pojas, čišćen kanal za odvođenje atmosferskih padavina, uklanjano divlje smetlište ili sanirano klizište manjeg obima meštani i volonteri su predstavljali bitan resurs.

Podizanje svesti o posledicama prirodnih katastrofa, kao i neophodnosti pripreme i prevencije, zahteva kontinuitet u sprovođenju aktivnosti kojima se ostvaruje postavljeni cilj. Osim navedenog, neophodno je da u taj proces budu uključene sve relevantne institucije kao i sve zaineresovane organizacije civilnog društva. Udruženim radom i zajedničkim resursima, cilj koji se želi postići će biti efikasniji i efektivniji. Caritas Srbije je od početka realizacije projektnih aktivnosti kroz rad na terenu u najvećoj mogućoj meri ispoštovao navedene principe, što potvrđuju povratne informacije iz lokalnih samouprava sa kojima je ostvarena saradnja. Javne pohvale i nastavak saradnje sa republičkim institucijama, potvrđuju ispravnost i svrsishodnost ideja i aktivnosti koje se realizuju u cilju smanjivanja rizika od posledica prirodnih katastrofa. Položaj Caritasa Srbije u sistemu zaštite i spasavanja, u fazi pripreme i prevencije, je zavidan i dokazao je da može i da jeste ravnopravan partner na prevenciji. O uspehu Caritasovog programa Smanjivanja rizika od elementarnih nepogoda  pokazuje i interesovanje država u regionu za edukativnim materijalima, edukacijom društva, kao i generalna saradnja sa Caritasom u oblasti prevencije i pripreme.

VESTI

Caritas Srbije na Globalnoj platformi UNDRR

20.05.2019.|

Ženeva, 13 – 17 maja 2019. godine Globalna platforma UNDRR - a, kao krovna institucija celokupne međunarodne zajednice i ove godine u Ženevi je okupila brojne predstavnike država, nevladinih organizacija i stručnjake iz oblasti klimatskih [...]